Woda jest potrzebna do oddychania, nawilża wdychane powietrze i chroni ważne dla życia narządy. Nie zawiera kalorii, więc nie jest składnikiem energetycznym, ale umożliwia przemianę pożywienia w energię. Niezwykłe właściwości wody można by mnożyć.
Woda: skład, postaci, cechy
Woda to jeden z najpowszechniejszych w przyrodzie związków chemicznych. Jej wzór to: H₂O (tlenek wodoru), czyli jedna cząsteczka wody składa się z 2 atomów wodoru połączonych 1 atomem tlenu.
Woda ma postać postać przezroczystej cieczy (w temperaturze pokojowej), ale przybiera również inne stany skupienia:
- gazowy, czyli pary wodnej– w temperaturze wysokiej,
- jako ciało stałe, czyli lód– w temperaturze niskiej.
Woda ma budowę polarną. Cząsteczki wody mogą się nawzajem przyciągać, tworząc tak piękne zjawiska jak płatki śniegu czy kryształki lodu, ale mogą także oddziaływać na cząsteczki innych substancji. Woda jest powszechnie stosowanym rozpuszczalnikiem. Dobrze rozpuszczają się w wodzie substancje o podobnej budowie, np. sachoraza lub ocet. Substancje o innej budowie nie rozpuszczają się, ale wymieszane z wodą tworzą zawiesiny – np. mąka lub olej.
Woda nie ma zapachu. Jest także bezbarwna, ale tylko w małych ilościach. W większej objętości przyjmuje lekko błękitny odcień. Barwa ta jest efektem reakcji absorpcji przez wodę światła widzialnego.
Woda: rola w organizmie człowieka
Woda to substancja, z której w 70-75 proc. składa się organizm człowieka. Dla przykładu: osocze krwi składa się z wody w 90 proc., mózg – 80 proc., a mięśnie – w 75 proc.
Woda pełni w naszym organizmie funkcję transportera dla substancji odżywczych, enzymów i hormonów, reguluje temperaturę ciała, zapewnia prawidłowe działanie gospodarki elektrolitowej, a co najważniejsze: umożliwia metabolizm, czyli realizację wszystkich reakcji, które prowadzą do wykorzystania energii i składników odżywczych z pożywienia i do podtrzymania procesów życiowych.
Jak dokładnie działa woda w organizmie człowieka?
- Dzięki niej krewkrąży w naczyniach krwionośnych i dociera do wszystkich narządów.
- Woda jest swego rodzaju „smarem” – jako składnik śluzu zapobiega tarciu organów wewnętrznych o siebie i kościw stawach.
- Chroni przed urazami m.in. gałkę oczną, mózg, rdzeń kręgowy, płód.
- Jest rozpuszczalnikiem dla większości substancji i związków chemicznych – bez niej reakcje w organizmie nie byłyby możliwe.
- Umożliwia trawienie i wchłanianie – jest w ślinie koniecznej podczas żucia i formowania kęsów w ustach oraz w enzymach trawiennych, które działają w dalszych częściach przewodu pokarmowego.
- W wodzie rozpuszczają się produkty przemiany materii i mogą zostać usunięte z organizmu.
- Jest naszym termoregulatorem – pochłania ciepło i równomiernie je rozprowadza. Umożliwia schładzanie powierzchni ciała dzięki parowaniu potu.
Woda: ile potrzebujemy, aby żyć?
Każdego dnia wydalamy z organizmu ok. 2 litrów wody. Tracimy ją z:
- moczem– 53,6 proc.,
- potem – 21,4 proc., zależnie od warunków atmosferycznych i aktywności fizycznej,
- wydychanym powietrzem – 19,6 proc.,
- kałem– 5,4 proc.
Intensywny wysiłek fizyczny w wysokiej temperaturze może przyczynić się do straty nawet 5 litrów wody. Objawy odwodnienia to senność lub pobudzenie, niepokój.
Niedobór wody rzędu 10 proc. masy ciała wywołuje już osłabienie, kłopoty z oddychaniem i wydzielaniem śliny oraz ciśnieniem. A odwodnienie 20-procentowe może prowadzić do utraty przytomności, obrzęku języka, a nawet do śmierci, zwłaszcza u osób starych i niemowląt.
Przyczyną odwodnienia bywa nie tylko niepicie wody, ale również:
- drakońska dieta,
- alkoholizm,
- cukrzyca,
- gwałtowna biegunka,
- krwotok,
- wymioty,
- oparzenia,
- długotrwała gorączka.
Przy długotrwałym odwodnieniu grozi nam zatrucie na skutek nagromadzenia toksycznych produktów przemiany materii.
Ile wody powinniśmy pić każdego dnia?
Minimalna ilość wody, która sprawia, że organizm działa prawidłowo to 800-1000 ml/dobę. Maksymalna ilość nie powinna przekraczać możliwości wydalniczych nerek. W sumie: 1 osoba dorosła na każdy 1 kg masy ciała potrzebuje ok. 30 ml wody na dobę. Specjaliści ds. żywienia zalecają, aby osoby dorosłe piły min. 2 litry wody, a podczas upałów nawet i 3 litry dziennie. Większość tego zapotrzebowania powinna stanowić naturalna woda. Oczywiście woda jest też w innych napojach, natomiast nie są one najlepszym źródłem nawodnienia i powinny być limitowane w diecie.
Woda: rodzaje wody pitnej
Najlepszym produktem do nawadniania organizmu jest po prostu woda. W sklepach dostępnych jest wiele wód do picia. Rodzajów jest tak wiele, że zwykle dzielimy je po prostu na: gazowane i niegazowane, wyróżniając wśród nich ulubione marki. Potocznie określamy też każdą wodę kupowaną w butelce jako wodę mineralną, co nie jest zgodne z prawdą. Wody dostępne w sprzedaży dzielą się bowiem na:
- naturalne źródlane
- naturalne mineralne
- stołowe
- lecznicze
Jak dobrze nawodnić organizm:
- miej wodę zawsze pod ręką – niech stanowi ona przynajmniej połowę wypijanych płynów,
- pij wodę regularnie, w niewielkich ilościach, małymi łykami – w ten sposób wnika ona lepiej do tkanek; zbyt duże ilości płynów wypite jednorazowo są szybko wydalane przez nerki i nasz organizm nie może ich efektywnie wykorzystać
- zarówno podczas upałów, jak i w mroźne dni pij wodę w temperaturze pokojowej,
- jeśli chcesz zmniejszyć apetyt – wypij szklankę wody na 20-30 minut przed posiłkiem.
Woda z cytryną
Picie wody z cytryną na czczo to sposób wielu osób na rozpoczęcie dnia. Wodzie z cytryną przypisuje się liczne zdrowotne właściwości. Weryfikujemy, które z nich znajdują uzasadnienie w badaniach naukowych, a które są jedynie powtarzanymi często mitami.
Czy warto pić wodę z cytryną? Korzyści zdrowotne potwierdzone naukowo
- Woda z cytryną zawiera przeciwutleniacze.Sok z cytryny jest źródłem flawonoidów – związków o charakterze przeciwutleniaczy, które chronią DNA i białka komórek ciała przed uszkodzeniem przez wolne rodniki. Dzięki temu mogą zmniejszać ryzyko nowotworów, chorób neurodegeneracyjnych i chorób układu krążenia. Flawonoidy z cytryny wpływają na obniżenie ciśnienia krwi i zwiększają wrażliwość tkanek na insulinę, dzięki czemu uczestniczą w prewencji cukrzycy. Redukowanie stresu oksydacyjnego i wywołanych przez nie uszkodzeń potwierdzono w badaniach na zwierzętach.
- Woda z cytryną pomaga pozbyć się kamieni nerkowych.Sok z cytryny obfituje w kwas cytrynowy – związek, który zapobiega wiązaniu się wapnia i powstawaniu nierozpuszczalnych kamieni nerkowych. Liczne badania na ludziach potwierdziły, że estry kwasu cytrynowego pomagają w rozpuszczeniu istniejących kamieni nerkowych i zapobiegają tworzeniu się nowych.
- Woda z cytryną pita na czczo doskonale nawadnia.Woda z cytryną wykazuje wiele cech czystej wody. Jedną z nich jest nawadnianie organizmu. Napój może być nawet nieco skuteczniejszy, ponieważ zawiera więcej elektrolitów niż sama woda. Aby uzupełnić niedobór płynów w organizmie po nocy, warto sięgać rano po wodę z cytryną.
- Woda z cytryną pomaga pozbyć się zbędnych kilogramów.Woda z cytryną jest pomocna podczas odchudzania, ponieważ jej picie powoduje uczucie sytości i pełności. Gdy żołądek jest zapełniony, mniej dotkliwie odczuwamy głód.
- Woda z cytryną wspomaga trawienie.Duża ilość wypitych płynów wspomaga przesuwanie się pożywienia wzdłuż przewodu pokarmowego. Sok z cytryny może przyspieszać wydzielanie żółci, dzięki czemu tłuszcz z pokarmu jest wydajniej emulgowany i szybciej trawiony.
- Woda z cytryną wspomaga oczyszczanie organizmu z toksyn.Analogicznie do czystej wody wypijanie dużej ilości wody z cytryną powoduje zwiększoną moczopędność, szybsze usuwanie toksyn z organizmu i ich większe rozcieńczenie.
- Woda z cytryną poprawia pamięć i koncentrację.Lepsza zdolność skupienia uwagi i szybsze procesy myślowe to ponownie zasługa odpowiedniego nawodnienia organizmu.
- Woda z cytryną pomaga utrzymać równowagę kwasowo-zasadową organizmu.Cytryna, mimo kwaśnego smaku, po spożyciu wywiera na organizm alkalizujący wpływ. Wraz ze spożyciem dużej ilości warzyw i owoców uczestniczy w zachowaniu równowagi kwasowo-zasadowej płynów ustrojowych.
Zalety picia wody z cytryną w odczuciu stosujących ją osób
- poranku pobudza lepiej niż kawa– orzeźwiający smak cytryny może działać pobudzająco. Więcej energii życiowej wynika również z prawidłowego nawodnienia organizmu.
- Pomaga zachować skórze młody wygląd– witamina C obecna w soku z cytryny to jedna z witamin młodości. Uczestniczy w produkcji kolagenu, poprawia jędrność i napięcie skóry.
- Chroni przed przeziębieniem– badania pokazują, że dodatkowe dawki witaminy C są skuteczne w ochronie przed infekcjami jedynie w wypadku jej niedoborów w organizmie, co obecnie występuje rzadko. Może jednak działać efekt placebo.
- Odświeża oddech– wypicie szklanki wody z cytryną pozwala pozbyć się zapachu wyrazistego dania lub alkoholu.
- Łagodzi zgagę– kwaśny napój może wpływać korzystnie na czynność mięśni zwieracza przełyku i poprawiać ich zamykanie.
- Pomaga w walce z zaparciami– wypicie na czczo szklanki wody z cytryną pomaga wielu osobom wyregulować rytm wypróżnień.
WSTECZ
